بهترین ورزش برای دفع سنگ کلیه چیست؟

0
ورزش برای دفع سنگ کلیه

بیماری سنگ کلیه، بیماری است که به گوش همه آشناست. اگر شما نیز در قسمت بالای پهلو های خود احساس درد دارید، یا در هنگام ادرار با درد مواجه می شوید، خواندن این متن را از دست ندهید. سنگ کلیه بیماری است که تا وخیم نشدن، علائم بالینی آشکاری ندارد.

ما در قسمت ورزش و بیماری ها به معرفی هر بیماری و ورزش مناسب آن میپردازیم.

در این مقاله فیت لیدی، شما با بیماری سنگ کلیه آشنا خواهید شد. در ادامه نیز به شما ورزش های موثر برای دفع سنگ کلیه را معرفی خواهیم کرد.

بیماری سنگ کلیه چیست؟

به زبان ساده، سنگ کلیه (kidney stone)، بیماریی است که در اثر رسوب مواد معدنی و سدیم در کلیه ایجاد می شود. اما لازم است به بیان علمی تری به معرفی این بیماری بپردازیم.

کلیه ها مسئول فیلتر کردن خون در حال چرخش هستند. همچنین متعادل کردن مایعات بدن نیز از وظایف دیگر کلیه ها می باشد. خون در حال چرخش در بدن، به همراه خود، نمک، مواد معدنی و اوره و اغلب کلسیم حمل می کند.

زمانی که میزان املاح و مواد معدنی موجود در خون بالا باشد، این املاح توسط کلیه فیلتر شده، و از کلیه عبور نمی کنند. یکی از علت های  اصلی بالا رفتن غلظت خون در افراد سالم، کم مصرف کردن آب و یا زیاد مصرف کردن نمک است.

زمانی که این املاح توسط کلیه تصویه می شوند، با هم ترکیب شده و تشکیل مواد سختی مانند سنگ را می دهند. این مواد سخت درون کلیه را اصطلاحا سنگ کلیه می نامند.

اندازه و سایز سنگ کلیه می تواند به اندازه یک دانه شکر و یا یک توپ پینگ پونگ باشد. هرچه اندازه آن بزرگتر باشد، درد در ناحیه کلیه نیز بیشتر خواهد بود.که هر چه افراد کمتر فعالیت بدنی و تغذیه ی سالم داشته باشند، اندازه سنگ کلیه نیز به مرور بزرگتر خواهد شد. در ادامه به بررسی تاثیر ورزش بر بیماری سنگ کلیه خواهیم پرداخت.

داشتن بیماری هایی مانند : دیابت، فشار خون و چاقی میزان ریسک ابتلا به این بیماری را بیشتر می کند.

بیماری سنگ کلیه

علائم بیماری سنگ کلیه چیست؟

بیماری سنگ کلیه، حتی زمانی که ایجاد می شود، علائم خاصی ندارد. علائم این بیماری زمان نمایان می شود که، سنگ کلیه از محل خود حرکت کند و در مجاری ادرار حرکت کند. هر چقدر اندازه سنگ کلیه بیشتر باشد، درد در بیمار نیز بیشتر خواهد بود.

گاهاً به دلیل کوچک بودن سنگ کلیه، حتی در زمان حرکت و دفع آن نیز احساس درد ندارند اما سایر علائم را تجربه می کنند.

این علائم عبارت اند از:

  • درد شدید در پهلو و پشت (زیر دنده ها)
  • درد هایی که از ناحیه شکم تا کشاله ران کشیده می شوند.
  • درد هایی در ناحیه پهلو که گاهی شدت می گیرند و گاهی فروکش می کنند.
  • درد در هنگام ادرار
  • ادرار صورتی، قرمز و یا قهوه ای
  • ادرار کدر
  • تکرر ادرار با مقدار کم
  • تهوع و استفراغ

در صورتی علائم زیر در بیمار مشاهده شد، سریعاً به پزشک مراجعه نمایید:

  • تب و لرز
  • خون در ادرار
  • حالت تهوع و استفراغ
  • عدم توانایی ادرار (برگشت ادرار)
  • درد شدید در ناحیه زیر دنده ها و یا مثانه

چه کسانی بیشتر در معرض بیماری سنگ کلیه هستند؟

در هر سنی احتمال بروز سنگ کلیه وجود دارد، از نوزادان نارس گرفته تا یک فرد ۷۰ ساله احتمال ابتلا وجود دارد. اما بیشترین آمار برای افراد بین ۲۰ تا ۵۰ سال است. همچنین باید اشاره کرد که در مردان نسبت به بانوان، ریسک ابتلا به این بیماری بیشتر است.

عوامل مهمی که بر این بیماری و ریسک ابتلا به آن تاثیر گذار هستند، شامل موارد زیر است:

  1. تاریخچه خانوادگی: ابتلای یکی از بستگان درجه یک ، احتمال ابتلا را در سایر افراد خانواده بیشتر می کند.
  2. عدم نوشیدن آب کافی: نوشیدن آب کافی ریسک ابتلا به این بیماری را کمتر می کند. زمانی که غلظت خون کم باشد، خون با فشار بیشتری از درون کلیه ها عبور کرده و این موضوع به تصفیه بهتر خون کمک می کند. اما اگر فردی دچار دهیتدراته(کم آبی)  باشد، غلظت خون او افزایش یافته و خون با سرعت کمتری در بدن، شارش پیدا می کند.
  3. رژیم های خاص: برنامه های غذایی و یا رژیم هایی که در آن ها مواد پروتئینی، سدیم(نمک) و قند زیادی داشته باشد، باعث ایجاد بیماری سنگ کلیه می شود.به همین خاطر است که افراد دیابتی، در بیشتر مواقع به این بیماری نیز دچار می شوند. افرادی که نمک زیادی در رژیم غذایی خود مصرف می کنند، خطر ابتلا به این بیماری را جدی بگیرند.
  4. چاقی: چاقی را می توان پیش زمینه بیشتر بیماری ها دانست. سنگ کلیه نیز این قاعده مستثنی نیست. چاقی که یکی از شاخص های اندازه گیری آن بی ام آی (BMI) و یا شاخص توده بدنی است، یکی از عوامل اصلی ابتلا به این بیماریست. به خصوص چربی های احشایی و یا به عبارت دیگر، داشتن چربی در ناحیه شکم و پهلو ها، ریسک ابتلا به این بیماری را دو چندان می کند.
  5. بیماری های گوارشی: ایجاد مشکل در هضم غذا در نهایت بر میزان کلسیم و آب جذب شده تاثیر می گذارد. کلسیم از موادی است که رسوب آن باعث ایجاد سنگ کلیه می شود.
  6. عمل جراحی: عمل های جراحی دستگاه گوارش مانند: بای پس معده باعث ایجاد اختلال در روند دریافت و هضم معده می شود. همین موضوع در عمل جذب مواد از طریق روده نیز تاثیر گذار است.
  7. سایر بیماری ها مانند: عفونت مجاری ادرار و هایپرپاراتیروئیدیسم و غیره بر این بیماری اثر گذار است.

آیا ورزش بر بیماری سنگ کلیه اثر مثبت دارد؟

اثر تمرین بر بیماری سنگ کلیه

با توجه به تحقیقات اخیری که در سال ۲۰۱۸ در دانشکده پزشکی واشنگتن انجام شده است، فعالیت بدنی هر چند سبک بر کاهش میزان ریسک ابتلا به این بیماری اثر دارد. در این مطالعه حتی زنانی که به باغبانی و یا روزانه یک ساعت پیاده روی عادی مشغول بوده اند، ۳۱ درصد خطر ابتلا به بیماری در آنها کاهش یافته است.

در تحقیقی دیگر که در سال ۲۰۱۷ انجام شده است، دریافتند که انجام فعالیت روزانه، از اهمیت بیشتری نسبت به شدت آن برخوردار است. در نتیجه انجام دادن فعالیت بدنی برای بیماری سنگ کلیه یکی از مهم ترین عوامل پیشگیری و درمان غیر تهاجمی است.

همانطور که بالا نیز گفته شد، چاقی یکی از عواملی است که به افزایش ریسک ابتلا کمک می کند. بالا بودن چربی احشایی هم از قاعده مستثنی نیست.

اثر فعالیت بدنی بر کاهش چربی بدن، موضوعی اثبات شده است. پس فعالیت بدنی با کاهش چربی شکم و یا کاهش وزن، بر میزان خطر ابتلا به این بیماری نیز اثر می گذارد. سبک زندگی فعالی داشتن، تنها با انجام روزی ۳۰ دقیقه پیاده روی قابل دسترس است.

اثر این فعالیت در کنار یک رژیم مناسب، دوچندان می شود. در نتیجه دیگر نیازی به گرفتن رژیم های سخت برای کاهش وزن نیست. فعالیت بدنی مکملی ضروری برای داشتن سلامتی است. آز انجایی که بیشتر بیماری ها، ارتباط مستقیمی با سبک زندگی افراد دارد، داشتن فعالیت ورزشی، سبک زندگی سالم را به ارمغان خواهد آورد.

بهترین ورزش برای دفع سنگ کلیه چیست؟

همانطور که بالا گفته شد، انجام فعالیت بدنی مهم تر از شدت انجام آن است. اما گاهی این سوال مطرح می شود که، بهترین ورزش کدام است؟ چه ورزشی به دفع سنگ کلیه کمک می کند؟

بر اساس تحقیقات انجام شده، بهترین نوع ورزش برای بیماری سنگ کلیه، ورزش های هوازی است. طبق آخرین مقالات، شدت تمرین بر اساس توانایی فرد و آمادگی او انتخاب می شود.

اما برای انتخاب شدت تمرین، فرد بیمار بهتر است با پزشک معالج خود مشورت نماید. تمرینات هوازی، یا تمرینات کاردیو، تمریناتی هستند که فرد در حین انجام تمرینات عمل دم و بازدم را انجام می دهد. شدت تمرینات هوازی عموما بین ۵۰ تا ۷۰ درصد توانایی فرد است.

زمانی که فرد، در حین فعالیت، عرق کرده، ضربان قلب افزایش می یابد، سرعت تنفس فرد بیشتره می شود، می توان گفت یک تمرین هوازی انجام داده است. در این شرایط، بدن به اکسیژن بیشتری نیاز دارد، قلب برای تامین اکسیژن لازم است سریع تر کار کرده و گردش خون در بدن با سرعت بیشتری انجام می شود.

تمرینات هوازی علاوه بر موضوع کاهش وزن، در حیطه بهبود شرایط بیماری ها اثر چشم گیری دارد. ورزش هایی مانند:

  • پیاده روی
  • دوچرخه سواری
  • شنا
  • دویدن
  • رقص
  • ایروبیک، زومبا

و سایر تمریناتی که شرایط ذکر شده در بالا بر آن تمرین صادق باشد، یک نوع تمرین هوازی هستند.


اثر تمرینات هوازی بر دفع سنگ کلیه چیست؟

تمرین هوازی و بیماری سنگ کلیه

ما در ابتدا به این موضوع اشاره کردیم، که بیماری سنگ کلیه به دلیل افزایش غلظت خون، و افزایش مواد معدنی درون خون اتفاق می افتد.

زمانی که فرد، مشغول به تمرین هوازی است، بدن به اکسیژن بیشتری نیاز دارد تا به فعالیت خود ادامه دهد. اکسیژن مورد نیاز بدن از طریق خون در حال گردش تهیه می شود.قلب مسئول ارسال خون به تمامی نقاط بدن است که با عمل پمپاژ خون، خون رو به درون رگ ها می فرستد.

زمانی که فرد شروع به تمرین کرده و بدن او با کاهش میزان اکسیژن مواجه می شود، قلب برای جبران سریع تر، عمل پمپاژ را انجام می دهد. پمپاژ سریع تر به معنای افزایش سرعت گردش خون است. با افزایش سرعت گردش خون، خون با شدت بیشتری از کلیه ها عبور کرده و تصفیه می شود.

زمانی که شدت عبور خون از کلیه بالا است، خود کمکی به دفع مایعات و مواد زائد می کند. علاوه بر این، بدن فرد در حین انجام تمرین هوازی، دهیدراته شده و به عبارت دیگر کم آب می شود. فرد با احساس تشنگی، آب بیشتری مصرف می کند.

مصرف آب و مایعات بیشتر، خود کمکی شایان به دفع سنگ کلیه می کند. البته باید به این نکته نیز اشاره کرد که خوردن آب خالی، به بیمارانی ک سنگ کلیه دارند بیشتر از سایر نوشیدنی های انرژی زا حین تمرین و یا حتی کافی و قهوه پیشنهاد می شود.

آیا طناب زدن ورزش مناسبی برای دفع سنگ کلیه است؟

طناب زدن نیز، جز تمرینات هوازی دسته بندی می شود. طناب زدن به دلیل پرش های متوالی به عنوان بهترین ورزش برای دفع سنگ کلیه معرفی شده است و گمان بر این است که می تواند باعث دفع سنگ کلیه از حالب شود.

تاکنون تحقیقات علمی درباره این موضوع انجام نشده است، اما تجربیات نشان داده است که طناب زدن می تواند بر دفع سنگ کلیه از حالب موثر باشد.

نکته قابل توجه اینجاست که، بیشتر بیمارانی که سنگ کلیه دارند، از وزن بالایی برخوردار هستند، و پاها بیشترین فشار را در افرادی که اضافه وزن دارند، تحمل می کنند.

تمرین طناب زدن، انتخاب مناسبی برای بیماران با وزن بالا نیست. در مواردی نیز، فرد به دلیل آسیب و یا درد در مفصل زانو، توانایی انجام این تمرین را نداشته باشد. آن وقت چاره چیست؟! بیمارانی که بیماری سنگ کلیه دارند، اما توانایی طناب زدن را ندارند چه کار می توانند انجام دهند؟!

پاسخ به این سوال در بخش اثر تمرینات هوازی بر دفع سنگ کلیه داده شده است. انجام هر نوع تمرین هوازی با شدت مناسب و نوشیدن کافی مایعات به درمان این بیماری کمک می کند.

کلام آخر

بیماری سنگ کلیه بیماری است که در گذر زمان و به تدریج اتفاق می افتد. زمانی که بیماری، پیشرفت کند و به مرحله حاد برسد، علائم بروز می کنند. به همین دلیل باید از قبل از ابتلا به این بیماری و مشاهده علائم به فکر پیشگیری از این بیماری بود.
ورزش برای دفع سنگ کلیه بسیار موثر است اما در مواقعی که بیماری شدت پیدا کند و اندازه سنگ کلیه به حدی بزرگ باشد که به تنهایی و یا با مصرف دارو و داشتن فعالیت بدنی، دفع نشود، نیاز به عمل جراحی خواهد داشت.

پس در اینجا هم این جمله معروف “پیشگیری بهتر از درمان است” را باید مد نظر قرار داد.

چرا که روزانه با داشتن تنها ۳۰ دقیقه پیدا روی سریع می توان نه تنها از بیماری سنگ کلیه بلکه از سایر بیماری های وابسته به سبک زندگی پیشگیری کرد. مراقب خود و سلامتیتان باشید. شما می توانید جدیدترین مطالب ما را از اینستاگرام فیت لیدی دنبال کنید.

در ادامه بخوانید: علت زانو درد در هنگام پیاده روی و ۷ راهکار رهایی از آن

به عنوان کارشناس ارشد فیزیولوژیی ورزش و تندرستی، از ابتدای ورودم به به این رشته، دغدغه بهبود شرایط تمرینی بیماران و تغییر در نگرش افرادی را داشتم که از ورزش به عنوان یک مکمل خوب در کنار سایر موراد استفاده نمی کنند. امیدورام که بتوانم در این حوزه تاثیر گذار باشم.

پاسخ دادن

دیدگاه خود را وارد کنید
لطفا نام خود را وارد کنید